Commissie Sociale & Algemene Zaken

De Rekenkamer heeft in 2024 besloten een onderzoek naar inwonersparticipatie uit te voeren voor zowel Laarbeek als Gemert-Bakel. Na overleg met een klankbordgroep uit de raad zijn de vraagstelling, scope en afbakening van het onderzoek vastgesteld. Het onderzoeksbureau PBLQ heeft het onderzoek uitgevoerd. Naast documentenonderzoek is er gesproken met een groot aantal personen die betrokken zijn bij participatieprocessen, zoals bestuursleden van dorpsraden, deelnemers aan participatieprocessen en raadsleden. Het onderzoek laat zien dat er (te) weinig structurele aandacht is voor de (door)ontwikkeling van het participatiebeleid.
Het onderzoeksrapport met conclusies en aanbevelingen is voorgelegd aan het college voor een bestuurlijke reactie. Deze reactie is opgenomen in het onderzoeksrapport. Aan de raad wordt gevraagd een standpunt in te nemen over de conclusies en aanbevelingen in het onderzoeksrapport.

Het college van de gemeente Laarbeek is deelnemer aan de Gemeenschappelijke Regeling Reiniging Blink, hierna: ‘GR Blink’. GR Blink is een openbaar lichaam, ingesteld op basis van de Wet gemeenschappelijke regelingen waaraan deelnemen de colleges van de gemeenten Asten, Deurne, Gemert-Bakel, Heeze-Leende, Helmond, Laarbeek, Nuenen c.a., Someren, Son en Breugel.
Tot de taken van GR Blink behoren, naast het inzamelen, sorteren, vermarkten en (eind)verwerken van (grondstoffen in) grof en fijn huishoudelijk afval, de gladheidsbestrijding en reiniging van de openbare ruimte. De beide laatstgenoemde diensten zijn zogenaamde verzoektaken.

Voornoemde colleges stellen hun raden op initiatief van het Algemeen Bestuur van Blink voor de huidige gemeenschappelijke regeling, de Gemeenschappelijke Regeling Reiniging Blink 2025, te wijzigen. Deze voorgestelde wijziging maakt onderdeel uit van een strategisch traject. Tot 31 december 2024 bestond de GR Blink naast de negen deelnemende gemeenten ook uit de private partij PreZero. Uit verschillende rapporten werd geconcludeerd dat de rechtmatigheid van deze constructie vanuit aanbestedingsrechtelijk perspectief ter discussie zou komen te staan. PreZero gaf in 2023 aan de samenwerking in Blink verband te willen beëindigen. Met het uittreden van PreZero diende de Gemeenschappelijke Regeling te worden aangepast. Er is toen besloten om dit in twee fasen te doen.

In de eerste fase is PreZero uitgeschreven en zijn er juridisch-technische aanpassingen gemaakt, zodat de Gemeenschappelijke Regeling voldoet aan de huidige wet- en regelgeving. Een voorstel ter wijziging van die regeling is toentertijd aan de gemeenteraden voor zienswijzen en daarna voor toestemming voorgelegd. Deze Gemeenschappelijke regeling reiniging Blink 2025 is ingegaan per 1 januari 2025.

Nu volgt de tweede fase, waarbij er beleidsmatige wijzigingen in de Gemeenschappelijke Regeling zijn gemaakt. De gemeenteraden van de deelnemende Blink-gemeenten krijgen nu de gelegenheid een zienswijze kenbaar te maken op deze gewijzigde ontwerpregeling. Later dit jaar volgt de toestemmingsprocedure.

Het huidige Beleidsplan Sociaal Domein gemeente Laarbeek 2023-2026 “Iedereen doet mee!” loopt formeel tot en met 2026. De gemeente Laarbeek verlengt de looptijd van het huidige beleidsplan voor het sociaal domein met één jaar (2027). Dat doen we omdat de huidige koers – gericht op samenwerking, inclusiviteit, normaliseren en een integrale aanpak – nog steeds goed aansluit bij de behoeften van inwoners. De verlenging zorgt er bovendien voor dat het beleid juridisch goed blijft geregeld en dat we kunnen blijven aansluiten bij de nieuwste bestuurlijke en regionale afspraken

De gemeente Laarbeek past de regels voor huishoudelijke ondersteuning (Wmo) aan. De huidige manier van financieren sluit steeds minder goed aan bij de groeiende vraag naar hulp. Daarom stappen we over op een nieuwe manier van werken. Inwoners krijgen straks een beschikking waarin staat op hoeveel uren huishoudelijke ondersteuning zij recht hebben. De aanbieder wordt vervolgens betaald voor de uren die daadwerkelijk geleverd zijn. Dit zorgt voor meer duidelijkheid voor inwoners én een beter inzicht in de inzet van ondersteuning.

De nieuwe aanpak sluit beter aan bij wat de Wmo beoogt: ondersteuning bieden die past bij wat iemand zelf nog kan en bij het niveau van schoon dat iemand gewend is. Alleen wanneer dat nodig is, wordt gebruikgemaakt van een landelijk normenkader. Met deze wijziging zorgen we ervoor dat huishoudelijke ondersteuning ook in de toekomst betaalbaar en uitvoerbaar blijft.

Op 3 juli 2025 is aan de raad toegezegd een verdiepend onderzoek uit te voeren naar de financiële en maatschappelijke toekomstbestendigheid van de dorpshuizen. Dit onderzoek is in opdracht van de stuurgroep (Wethouder Slaets, manager leefomgeving en projectleider B. de Roo) in 2025/2026 uitgevoerd door een werkgroep (gemeente Laarbeek en SDL vertegenwoordiging) onder regie van de gemeente, in samenwerking met Stichting Dorpshuizen Laarbeek, en is extern getoetst op haalbaarheid.
Het college stelt de raad voor in te stemmen met het starten van een transformatietraject voor het beheer en exploitatie van de dorpshuizen. Dit traject wordt gefaseerd uitgewerkt en richt zich op financiële, juridische en sociaal-maatschappelijke aspecten, met als doel te komen tot duurzame en toekomstbestendige dorpshuizen in Laarbeek.